MySite.com

admin

معناي قيّم بودن شوهر نسبت به زن، يك امر حقوقي تخلّف‏ناپذير يا اختلاف‏ناپذير نيست؛ زيرا در صورتي كه زن استقلال اقتصادي و صلاحيت اداره، تدبير، نگهباني و نگهداري حيثيت خويش را داشته باشد، مي‏تواند در متن عقد نكاح محدوده آن قيموميّت را با توافق شوهر تعيين نمايد تا به هيچ وجه به استقلال و كيان وجودي او آسيبي نرسد.
.....

معناي قيّم بودن شوهر نسبت به زن، يك امر حقوقي تخلّف‏ناپذير يا اختلاف‏ناپذير نيست؛ زيرا در صورتي كه زن استقلال اقتصادي و صلاحيت اداره، تدبير، نگهباني و نگهداري حيثيت خويش را داشته باشد، مي‏تواند در متن عقد نكاح محدوده آن قيموميّت را با توافق شوهر تعيين نمايد تا به هيچ وجه به استقلال و كيان وجودي او آسيبي نرسد.
البته تمكين غريزي غير از قيموميّت خانگي است؛ زيرا قيام به اداره زندگي، حقِ مستقلي است كه قلمرو آن مي‏تواند با تعهّد متقابل و تراضي طرفين مشخص شود و تحديد بعضي از انحاء يا مراتب يا مراحل آن، نه مخالف با كتاب و سنّت معصومان است و نه مباين با مقتضاي عقد نكاح؛ چون تقييد اطلاقِ مقتضاي برخي از عقود با توافق طرفينِ عقد، محذوري ندارد.
از اين رهگذر، بايد توجه شود كه عنوان سالار به معناي فرمانروا و حكمران و فوق قانون و غيرمسئول، براي هيچ كسي نسبت به ديگري روا نيست؛ خواه در حريم خانه و به نام مردسالاري باشد يا در متن جامعه و به عنوان رئيس‏سالاري يا فقيه‏سالاري يا عناوين ديگر؛ زيرا مهم‏ترين شرط صلاحيت سرپرست خانواده يا جامعه، همانا دو عنصر محوري علم و عدل است.
يعني سرپرست بايد به اصول مديريت آگاه باشد و نيز در اجراي آنها عادل و معتدل؛ زيرا بازگشت مسئوليت سرپرستي ديگران در نظام اسلام به علم و عدالت سالاري است كه همه فرهيختگان بشري خواهان اين شكل حكمراني و فرمانروايي هستند تا هرگز جهل به جاي علم ننشيند و جور بدل عدل حكم نراند.
نمونه علم و عدالت سالاري را مي‏توان در سيرت و سنّت حضرت علي(عليه‌السلام) مشاهده كرد. حضرت امام محمد باقر(عليه‌السلام) نقل مي‏كند كه اميرمؤمنان(عليه‌السلام) در روزي گرم از محل كار به خانه خود بازمي‏گشت، زني را ديد كه مي‏گويد: شوهرم به من ستم نمود و مرا ترساند و بر من تعدّي كرد و سوگند ياد نمود كه مرا بزند. اميرمؤمنان(عليه‌السلام) فرمود: صبر كن تا روز خنك شود؛ آنگاه با تو مي‏آيم. زن گفت: خشم شوهرم بر من شديدتر مي‏شود.
حضرت علي(عليه‌السلام) فرمود: خانه‏ات كجاست؟ آنگاه به طرف خانه آن زن حركت كرد و به اهل خانه سلام نمود. جواني بيرون آمد و حضرت علي(عليه‌السلام) به او فرمود: اي بنده خدا! از خدا بپرهيز.... آن جوان گفت: به تو چه! من او را مي‏سوزانم! اميرمؤمنان(عليه‌السلام) فرمود: من تو را امر به معروف و نهي از منكر مي‏كنم و تو با منكر با من روبه‏رو مي‏شوي و معروف را انكار مي‏كني! مردم از راه رسيدند و حضرت علي(عليه‌السلام) را شناختند و به او گفتند: سلام بر شما اي اميرمؤمنان! آن جوان حضرت را شناخت و به دست و پاي ايشان افتاد و عذرخواهي كرد؛ آنگاه اميرمؤمنان(عليه‌السلام) به آن زن فرمود: داخل خانه‏ات شو و شوهرت را به چنين رفتاري وادار مكن(1).